oleh

Babasan atawa Paribasa Sunda Nu Sok Kapopohokeun

“Babasan sareng paribasa sunda teh mangrupi buktos kabeungharan kecap basa Sunda. Dina ungkara basa anu saeutik patri, tur umumna murwakanti, tiasa kagambar angen-angen, adat cahara, sareng palasipah urang Sunda enggoning hirup kumbuh“, kitu ceuk Adang S, Pupuhu Caraka Sundanologi

1. Atah Anjang = langka silih anjangan

2. Adigung Adiguna = takabur, sombong

3. Ambek Nyedek Tanaga Midek = nafsu gede tapi tanaga euweuh

4. Anjing Ngagogogan Kalong = mikahayang nu lain- lain

5. Adat Kakurung Ku Iga = lampah goreng hese leungitna

6. Alak Paul = jauh pisan

7. Aki-Aki Tujuh Mulud= geus kolot pisan

8. Ayem Tengtrem = tenang teu aya kasieun

9. Asa Teu Beungeutan = awahing ku era

10.Anu Borok Dirorojok = nu titeuleum di simbeuhan = mupuas kanu keur cilaka

11.Amis Budi = hade paroman

12.Aya Jurig Tumpak Kuda = aya milik nu teu disangka-sangka

13.Aya Jalan Komo Meuntas = aya kahayang aya nu ngajak

14.Awewe Dulang Tinande = awewe nurutkeun kahayang salaki

15.Amis Daging = babarian katerap panyakit

16.Abong Letah Teu Tulangan = sagala dicaritakeun sanajan pikanyeurieun batur

17.Ari Umur Tunggang Gunung, Angen-Angen Pecat Sawed = ari umur geus kolot, ari kahayang jiga budak ngora

18. Agul Ku Payung Butut = agul ku turunan

19. Aya Pikir Kadua Leutik = aya kahayang

20. Asa Ditonjok Congcot = ngarasa bungah pisan

21. Adean Ku Kuda Beureum = ginding ku pakean meunang nginjem

22. Birit Aseupan = teu daek cicing

23. Biwir Nyiru Rombengeun = resep nyaritakeun rusiah atawa kasalahan batur

24. Bengkung Ngariung, Bongkok Ngaronyok = sauyunan, ngariung babarengan

25. Beurat Birit = hese dititah

26. Bali Geusan Ngajadi = lemah cai kalahiran

27. Balungbang Timur = nuduhkeun hate beresih

28. Bobo Sapanon Carang Sapakan = aya kakurangan

29. Bilatung Ninggang Dage = bungah pisan

30. Batok Bulu Eusi Madu = ninggang lain pitempatenana

31. Badak Cihea = degig

32. Bonteng Ngalawan Kadu = nu hengker ngalawan nu bedas

33. Babalik Pikir = insap

34. Balik Pepeh = nu gering teu daek cicing

35. Balik Ka Temen = asal banyol jadi pasea

36. Buntut Kasiran = medit

37. Bodo Alewoh = bodo tapi daek tatanya

38. Bodo Kawas Kebo = bodo kacida

39. Beja Mah Beja = beja ulah waka dipercaya

40. Bancang Pakewuh = ripuh ku kasusah jeung kahesean

41. Budak Keur Meujeuhna Bilatung Dulang = keur meujeuhna beuki dahar

42. Bulu Kapaut = kabawa ku batur

43. Balabar Kawat = beja nu sumebar

44. Beak Dengkak = sagala ikhtiar geus diusahakeun tapi teu hasil bae

45. Batan Kapok Galah Gawok = batan eureun kalah maceuh

46. Buruk- Buruk Papan Jati = hade goreng dulur sorangan

47. Cueut Kahareup = tereh maot

48. Deukeut- Deukeut Anak Taleus = deukeut tapi taya nu nyahoeun

49. Disakompet daunkeun = disamarutkeun

50. Dibejer Beaskeun = dijentrekeun, dieceskeun

51. Dog dog Pangrewong = acara panambah

52. Dibabuk Lalaykeun = dibabuk kenca katuhu

53. Dagang Oncom Rancatan Emas = teu saimbang

54. Dihin Pinasti Anyar Pinanggih = kapantesan geus ditangtukeun ku Gusti Alloh

55. Dug Hulu Pet Nyawa = usaha satekah polah

56. Elmu Ajug = bisa mapatahan batur, ari sorangan teu bisa ngamalkeun

57. Gantung Denge = masih dedengeeun

58. Ginding Kekempis = ginding tapi sakuna kosong

59. Gede Gunung Panaggeuhan = boga andelan, pedah boga dulur beunghar

60. Garo Mengmenge-eun = taya kasabaran

61. Galehgeh Gado = sagala dicaritakeun

62. Garo Singsat = pagawean awewe dina aya ka teu panuju

63. Gurat Batu = pageuh kana jangji

64. Goong Saba Karia = nonjolkeun maneh sangkan kapake ku dunungan

65. Goong Nabeuh Maneh = ngagulkeun diri sorangan

66. Getas Harupateun = gampang kabawa ku nafsu

67. Gindi Pikir Belang Bayah = goreng hate

68. Hampang Birit = daekan kana gawe

69. Hambur Congcot Murah Bacot = goreng carek tapi berehan

70. Heuras Genggerong = omongana sugal

71. Hade Gogog Hade Tagog = jalma sopan

72. Hutang Salaput Hulu = hutangna kaditu kadieu

73. Hurung Nangtung Siang Leumpang = nu beunghar pangabogana dipake

74. Hejo Tihang = sok pundah pindah pagawean

75. Harigu Manukeun = dadana nyohnyor kahareup

76. Haripeut Ku Teuteureuyan = gampang kapincut ku pangbibita

77. Harewos Bojong = ngaharewos tapi kadenge ku batur

78. Handap Lanyap = omongana lemes tapi ngahina

79. Halodo Sataun Lantis Ku Hujan Sapoe = kahadean mang taun- taun leungit ku kagorengan sakali

80. Heureut Pakeun = kurang kaboga

81. Hampang Leungeun = gampang tunggal teunggeul

82. Iwak Nantang Sujen = ngadeukeutan pibahayaeun

83. Inggis Batan Maut Hinis = paur pisan

84. Jalma Atah Warah = teu manggih didikan cukup

85. Jati Kasilih ku Junti = pribumi ka elehkeun ku semah

86. Jauh-Jauh Panjang Gagang = jauh- jauh teu Beubeunangan

87. Kawas Anjing Tutung Buntut = teu daek cicing

88. Kawas Anjing Kadempet Lincar = gogorowokan menta tulung

89. Kawas Bueuk Meunang Mabuk = ngeluk taya tangan pangawasa atawa jempe teu nyarita

90. Kurung Batok = tara indit- inditan jauh

91. Kawas Beusi Atah Meuleum = beungeutna beureum awahing kuambek

92. Kokolot Begog = budak pipilueun kana urusan kolot

93. Kawas Nu Dipupul Bayu = leuleus taya tangan pangawasa

94. Kumaha Geletuk Batuna, Kecebur Caina = kumaha brehna

95. Kejot Borosot = gampang nyokot kaputusan teu dipikir heula

96. Kabawa Ku Sakaba-Kaba = kabawa ku nu teu puguh

97. Kahieuman Bangkong = jiga beunghar pedah katitipan barang batur

98. Katempuhan Buntut Maung = batur nu boga dosana urang nu katempuhanana

99. Kawas Cai Dina Daun Taleus = taya tapakna

100. Kawas Jogjog Mondok = teu daek repeh

101. Kelek Jalan = deuket tapi jalan na taya nu lempeng

102. Kawas Jaer Kasaatan = teu daek cicing

103. Kawas Gaang Katincak = jempe

104. Kawas Hayam Panyambungan = Lumbang- limbung teu puguh

105. Kawas Kuda Leupas Tina Gedogan = Ngarasa bebas

106. Kaciwit Kulit Kabawa Daging = anak nu boga dosana, kolot nu kababawana

107. Kandel Kulit Beungeut = euweuh ka era

108. Kujang Dua Pangadekna = Pagawean nu maksudna dua cabak

109. Kokoro Manggih Mulud Puasa Manggih Lebaran = makmak-mekmek

110. Kawas Kedok Bakal = goreng patut pisan

111. Kaliung Kasiput = loba baraya beunghar

112. Kawas Kapuk Ka Ibunan = leuleus taya tangan pangawasa

113. Kalapa Bijil Ti Cungap = rusiah dicaritakeun sorangan

114. Kawas Kacang Ninggang Kajang = nyariatna capetang tur gancang

115. Kokoro Nyoso Malarat Rosa = Malarat pisan

116. Kulak Canggeum = milik nu geus ditangtukeun ku Gusti Allah

117. Kembang Buruan = budak nu keur resep ulin

118. Kawas Leungeun Palid = uyap ayap teu daek cicing

119. Kawas Lauk Asup Kana Bubu = hese rek kaluar  …

120. Benda Sesampiran Nyawa Gegaduhan = harta banda jeung nyawa boga Gusti Alloh, kudu pasrah tumarima lamun dicokot sawaktu waktu.   

121.Mun Kiruh Ti Girang Komo Ka Hilirna =  mun kalakuan pamingpin goreng, rahayat nu dipingpinna oge moal jauh kalakuan pamingpinna   

122.Kudu Ngukur Kana Jujur, Nimbang Kana Awak = kalakuan ulah kaleuleuwihi

123.Ka Hareup Ngala Sejeujeuh, Ka Tukang Ngala Selangkah = sikap ati ati dina ngajalankan hirup  

124.Nu Geulis Jadi Werijit Nu Lenjang Jadi Baruan = hade rupa nu matak nyilakakeun diri sorangan

125. Ninggalkan Hayam Dudutaneun = ulah ninggalkeun pagawean nu acan rengse  

126. Kudu Seubeuh Méméh Dahar, Kudu Nepi Méméh Indit = kudu ningali kahareup saacan ngalakukan hiji pagawean, kudu dipikirkeun heula

127.Tong Asa Aing Uyah Kidul = hirup ulah ngarasa pang jagona, pang pinterna jrrd

128.Tata Titi Duduga Peryoga = kudu bisa ngajaha etika-sopan santun

129. Lamun Jangji Kudu Sacangreud Pageuh Sagolek Pangkek = mun jangji kudu dicumpunan/ulah ingkar jangji

130.Tong Cueut Kanu Hideung Ponténg Kanu Konéng = kudu adil, ulah pilih kasih

Sumangga diemut deui ku dulur sadayana.Mugia ageung mangpaatna_supados dina bahasa nu urang  teu poéken obor manawi geusan katampi. Urang kudu ngamomole basa Sunda, basa indung.Cag….!!!